Προεμμηνορυσιακό Σύνδρομο (PMS): Συμπτώματα, Αίτια και Αντιμετώπιση

Το προεμμηνορυσιακό σύνδρομο (PMS) αφορά ένα σύνολο σωματικών και ψυχολογικών συμπτωμάτων που εμφανίζονται λίγες ημέρες πριν την έμμηνο ρύση και υποχωρούν με την έναρξή της. Αποτελεί μια συχνή κατάσταση που επηρεάζει σημαντικό ποσοστό γυναικών αναπαραγωγικής ηλικίας, με διαφορετική ένταση και διάρκεια.

Ποια είναι τα συμπτώματα του προεμμηνορυσιακού συνδρόμου;

Τα συμπτώματα διακρίνονται σε σωματικά και ψυχολογικά.

Σωματικά	Ψυχολογικά
Αίσθημα κόπωσης	Ευερεθιστότητα
Μαστοδυνία	Άγχος
Κεφαλαλγία	Αίσθημα θλίψης
Εξάψεις	Επεισόδια κλάματος
Αύξηση βάρους (από κατακράτηση υγρών)	Αυξημένη όρεξη / Λιγούρες
Γαστρεντερικές διαταραχές	Μειωμένο ενδιαφέρον για δραστηριότητες
Μυαλγίες / Αρθραλγίες	Δυσκολία συγκέντρωσης
	Διαταραχές ύπνου
	Αποφυγή κοινωνικών δραστηριοτήτων
	Επίδραση στις διαπροσωπικές σχέσεις
	Εναλλαγές διάθεσης

Ποια είναι τα αίτια;

Τα αίτια του προεμμηνορρυσιακού συνδρόμου δεν είναι πλήρως κατανοητά και πιθανόν να οφείλονται σε συνδυασμό παραγόντων. Ωστόσο δεν φαίνεται να οφείλεται σε ορμονική διαταραχή, αλλά περισσότερο σε υπερβολική αντίδραση του οργανισμού στις φυσιολογικές διακυμάνσεις των ορμονών του κύκλου καθώς και στη δράση νευροδιαβιβαστών όπως η σεροτονίνη.

Πότε χρειάζεται ιατρική εκτίμηση;

Όταν τα συμπτώματα του προεμμηνορυσιακού συνδρόμου είναι έντονα και επηρεάζουν την καθημερινότητα ή την ποιότητα ζωής, συνιστάται αξιολόγηση από γυναικολόγο. Για το λόγο αυτό έχουν αναπτυχθεί ερωτηματολόγια όπως το Premenstrual Symptoms Screening Tool (PSST) και το ημερολόγιο καθημερινής καταγραφής σοβαρότητας συμπτωμάτων (Daily Record of Severity of Problems – DRSP), στα οποία καταγράφονται τα συμπτώματα και η βαρύτητά τους ανάλογα με τη φάση του κύκλου για να γίνει σωστή διάγνωση και θεραπεία.

Πώς αντιμετωπίζεται το προεμμηνορυσιακό σύνδρομο;

Η αντιμετώπιση του PMS περιλαμβάνει τόσο αλλαγές στον τρόπο ζωής όσο και φαρμακευτική και χειρουργική θεραπεία.

Ποιες αλλαγές στην καθημερινότητα μπορούν να βοηθήσουν;

• Μείωση οινοπνεύματος και αναψυκτικών

• Μείωση καφεΐνης

• Αποφυγή απλών υδατανθράκων και fast food

• Μείωση πρόσληψης λίπους και αύξηση των ω-3 λιπαρών (όπως λιπαρά ψάρια)

• Τροφές πλούσιες σε τρυπτοφάνη (πρόδρομο της σεροτονίνης), όπως ψάρι, τυρί, γάλα, ασπράδι αυγού, ηλιόσποροι, κολοκυθόσπορος

• Άσκηση

Βιταμίνες και Ιχνοστοιχεία

• Το μαγνήσιο φαίνεται να μειώνει τα ψυχικά συμπτώματα

• Η βιταμίνη Β6 σε συγκεκριμένες δόσεις βοηθά στη βελτίωση των συμπτωμάτων κατάθλιψης και στη μαστοδυνία

• Το συμπλήρωμα ασβεστίου σε δόσεις 1000–1200 mg ημερησίως

• Η βιταμίνη D

Φυτικά Σκευάσματα

• Το εκχύλισμα λυγαριάς (Vitex agnus castus ή chasteberry) είναι ένα φυτικό σκεύασμα με λίγες ανεπιθύμητες ενέργειες που συσχετίζεται με τη βελτίωση των ήπιων προεμμηνορρυσιακών συμπτωμάτων.

• Το St John’s wort (ή βαλσαμόχορτο ή Hypericum perforatum) και το νυχτολούλουδο (evening primrose oil) έχουν μελετηθεί για την αντιμετώπιση του PMS χωρίς όμως σίγουρα αποτελέσματα.

  
  

Όταν οι αλλαγές στην καθημερινότητα δεν βοηθήσουν στην αντιμετώπιση του PMS, υπάρχουν φαρμακευτικές θεραπείες (ορμονικές θεραπείες, εκλεκτικοί αναστολείς επαναπρόσληψης σεροτονίνης – SSRIs) που μπορούν να βελτιώσουν τα συμπτώματα και την ποιότητα ζωής των γυναικών με προεμμηνορυσιακό σύνδρομο.